थेट अ‍ॅपल-सॅमसंगला टक्कर;भारताचा स्वतःचा स्मार्टफोन कधी येणार? अश्विनी वैष्णव यांनी सांगितली तारीख!

भारताचा स्वतःचा स्मार्टफोन ब्रँड बाजारात येण्याची प्रतीक्षा करणाऱ्यांसाठी महत्त्वाची बातमी आहे. केंद्रीय इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्री अश्विनी वैष्णव यांनी भारतात विकसित, भारतात उत्पादित आणि भारतीय ब्रँडने विकला जाणारा स्मार्टफोन आणण्यासाठी 23 ऑक्टोबर 2028 ही तारीख जाहीर केली आहे. त्यामुळे जागतिक स्मार्टफोन बाजारात भारतीय कंपन्यांना स्वतःची ओळख निर्माण करण्याची संधी मिळू शकते. काय घडलंय नेमकं? याचा ग्राहकांवर काय परिणाम? याबद्दल सविस्तर जाणून घेऊया.

भारताच्या स्वतःच्या स्मार्टफोनसाठी 2028 ची तारीख

23 ऑक्टोबर 2026 रोजी एका कार्यक्रमात अश्विनी वैष्णव यांनी ही घोषणा केली होती. 23 ऑक्टोबर 2028 पर्यंत भारतीय डिझाइन, भारतीय उत्पादन आणि भारतीय ब्रँड असलेले मोबाइल फोन उपलब्ध करण्याचे लक्ष्य त्यांनी मांडले. केवळ परदेशी कंपन्यांसाठी फोन तयार करण्यापलीकडे जाऊन भारताने स्वतःचे तंत्रज्ञान आणि ब्रँड विकसित करणे हा या घोषणेमागील महत्त्वाचा उद्देश आहे.

भारतात फोन बनतो, मग स्वदेशी फोन वेगळा कसा?

भारतात अनेक आंतरराष्ट्रीय कंपन्यांच्या स्मार्टफोनचे उत्पादन होते. मात्र, देशात फोनची जुळणी किंवा निर्मिती होणे आणि त्याची रचना, तंत्रज्ञान तसेच बौद्धिक संपदा भारतीय कंपन्यांच्या मालकीची असणे, या वेगळ्या गोष्टी आहेत. नव्या उपक्रमात भारताने स्वतःचे डिझाइन आणि तंत्रज्ञान विकसित करण्यावर भर दिला आहे. त्यामुळे देशाच्या इलेक्ट्रॉनिक्स उद्योगाला अधिक मूल्य मिळवून देण्याची संधी निर्माण होऊ शकते, असे तज्ज्ञ सांगतात.

भारतीय कंपनीने आधीच तयार केला 5G फोन

वैष्णव यांनी सांगितले की, भारतीय डिझाइनर्सना काही वर्षांपूर्वी स्मार्टफोनचे हार्डवेअर विकसित करण्याचे आव्हान देण्यात आले होते. त्यानंतर एका भारतीय कंपनीने 5G स्मार्टफोनचे डिझाइन आणि उत्पादन करून तो अमेरिकेतील एका मोठ्या दूरसंचार कंपनीला पुरवला. या अनुभवाच्या आधारे भारतीय ब्रँड विकसित करण्याची क्षमता वाढवण्याचा प्रयत्न असल्याचे तज्ज्ञ सांगतात.

स्मार्टफोन बनवणे इतके कठीण का?

स्मार्टफोनमध्ये प्रोसेसर, मेमरी, कॅमेरा, डिस्प्ले, अँटेना, रेडिओ कम्युनिकेशन आणि बॅटरीचे व्यवस्थापन करणाऱ्या यंत्रणांसह अनेक घटक असतात. हे सर्व घटक कमी जागेत एकत्र आणून फोनची कार्यक्षमता, टिकाऊपणा आणि किंमत यांचा समतोल राखावा लागतो, असे टेक तज्ज्ञ सांगतात.

ग्राहकांना स्वस्त फोन मिळणार का?

नव्या भारतीय स्मार्टफोनची किंमत, ब्रँडचे नाव, कॅमेरा, बॅटरी, ऑपरेटिंग सिस्टम आणि इतर तांत्रिक वैशिष्ट्ये अद्याप जाहीर झालेली नाहीत. त्यामुळे हा फोन स्वस्त असेल किंवा थेट अ‍ॅपल आणि सॅमसंगला टक्कर देईल, याबद्दल सांगता येत नाही. महाराष्ट्रातील ग्राहकांसाठीही या प्रकल्पाचे महत्त्व आहे. देशांतर्गत इलेक्ट्रॉनिक्स उद्योगाचा विस्तार झाल्यास उत्पादन, तंत्रज्ञान, संशोधन आणि संबंधित सेवा क्षेत्रांत रोजगाराच्या संधी निर्माण होण्याची शक्यता आहे.