महाराष्ट्रात सुट्या मसाल्यांच्या विक्रीवर FDAची बंदी, तुकाराम मुंढेंचा मोठा निर्णय; तुमच्यावर काय परिणाम?
मसाल्यांची विक्री करताना त्यांचा उत्पादक कोण आहे, ते कुठे तयार झाले आणि त्यांची गुणवत्ता कशी तपासली गेली, याचा मागोवा घेणे महत्त्वाचे असते.
महाराष्ट्रात अन्नपदार्थांमधील भेसळ रोखण्यासाठी अन्न व औषध प्रशासनाने (FDA) ‘सेफ फूड, सेफ ड्रग्स’ अभियानांतर्गत मसाल्यांच्या विक्री आणि उत्पादनाबाबत अनुपालन आदेश जारी केले आहेत. सुट्या मसाल्यांच्या विक्रीवर निर्बंध, कृत्रिम रंगांचा वापर, भेसळ आणि मसाल्यांच्या निर्जंतुकीकरणासाठी प्रतिबंधित रसायनांचा वापर यांवर प्रशासन लक्ष केंद्रित करणार आहे. नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या उत्पादक, विक्रेते आणि हॉटेल व्यावसायिकांवर कठोर कारवाई करण्याचा इशारा देण्यात आला आहे.
सुट्या मसाल्यांच्या विक्रीवर एफडीएचे निर्बंध
मसाल्यांची विक्री करताना त्यांचा उत्पादक कोण आहे, ते कुठे तयार झाले आणि त्यांची गुणवत्ता कशी तपासली गेली, याचा मागोवा घेणे महत्त्वाचे असते. सुट्या स्वरूपात विकल्या जाणाऱ्या मसाल्यांमध्ये उत्पादकाची माहिती आणि पुरवठा साखळी शोधणे कठीण होऊ शकते. त्यामुळे अशा मसाल्यांच्या विक्रीवर नियंत्रण आणण्याच्या दृष्टीने FDAने अनुपालन आदेश जारी केले आहेत.
हळद, मिरचीपासून दालचिनीपर्यंत सर्व मसाल्यांवर लक्ष
FDAच्या निर्देशांमध्ये हळद, लाल मिरची, दालचिनी, काळीमिरी आणि खसखस यांसह विविध मसाले व मसाल्यांपासून तयार होणाऱ्या उत्पादनांचा समावेश असल्याचे सांगण्यात आले आहे.मसाल्यांच्या उत्पादनात वापरले जाणारे घटक, त्यांची गुणवत्ता आणि पाकिटावरील माहिती यांची तपासणी महत्त्वाची ठरणार आहे. कृत्रिम रंग मिसळणे, नैसर्गिक घटक काढून टाकल्यानंतर उरलेला निकृष्ट माल वापरणे किंवा इतर प्रकारे भेसळ करणे यावर प्रशासनाने निर्बंध घातले आहेत.ग्राहकांना शुद्ध आणि सुरक्षित मसाले मिळावेत, यासाठी उत्पादनापासून विक्रीपर्यंतच्या प्रक्रियेवर नियंत्रण ठेवण्याचा प्रयत्न केला जात आहे.
कृत्रिम रंग आणि भेसळ करणाऱ्यांवर कठोर कारवाई
मसाल्यांचा रंग अधिक आकर्षक दिसावा किंवा उत्पादनाची गुणवत्ता चांगली असल्याचा आभास निर्माण व्हावा, यासाठी कृत्रिम रंगांचा गैरवापर होण्याची शक्यता असते. अशा प्रकारच्या अनधिकृत वापरावर FDA लक्ष ठेवणार आहे.उत्पादनामध्ये भेसळ आढळल्यास संबंधित उत्पादक किंवा विक्रेत्याविरोधात लागू अन्नसुरक्षा कायद्यानुसार कारवाई होऊ शकते. निर्माते, वितरक, किरकोळ विक्रेते आणि हॉटेल व्यावसायिकांना लागू नियमांचे पालन करणे बंधनकारक असणार आहे.
मसाल्यांच्या निर्जंतुकीकरणासाठी इथिलीन ऑक्साइडचा वापर चिंतेचा विषय
मसाल्यांमधील सूक्ष्मजीव नष्ट करण्यासाठी काही ठिकाणी इथिलीन ऑक्साइड या रसायनाचा वापर केल्याची प्रकरणे यापूर्वी चर्चेत आली आहेत. या रसायनाचा अयोग्य वापर किंवा त्याचे अवशेष अन्नपदार्थांत राहणे आरोग्यासाठी धोकादायक ठरू शकते.इथिलीन ऑक्साइड हे कर्करोगाशी संबंधित रसायन म्हणून वर्गीकृत आहे. त्यामुळे अन्नपदार्थांमध्ये त्याचा अनधिकृत वापर रोखणे आणि लागू मर्यादांचे पालन होते का, हे तपासणे आवश्यक आहे.
तुकाराम मुंढे यांच्या पत्रकार परिषदेकडे लक्ष
अन्न व औषध प्रशासनाचे आयुक्त तुकाराम मुंढे राज्यभर सुरू असलेल्या कारवायांबाबत पत्रकार परिषद घेणार असल्याची माहिती देण्यात आली आहे. या पत्रकार परिषदेत मसाल्यांसंबंधी अनुपालन आदेश, अन्नपदार्थांच्या सुरक्षिततेसाठी केलेल्या कारवाया आणि नामांकित आस्थापनांच्या परवान्यांवर झालेल्या कारवाईची माहिती दिली जाण्याची अपेक्षा आहे. यापूर्वी दुग्धजन्य पदार्थांसह विविध अन्नपदार्थांच्या गुणवत्तेबाबतही प्रशासनाने कारवाई केली आहे.
ग्राहकांनी काय करावे?
मसाले खरेदी करताना शक्यतो योग्य लेबल असलेले, उत्पादकाची माहिती दिलेले आणि सुरक्षित पॅकिंगमधील उत्पादन निवडावे. संशयास्पद रंग, वास किंवा गुणवत्तेचे मसाले आढळल्यास संबंधित अन्नसुरक्षा अधिकाऱ्यांकडे तक्रार करावी.
