महिन्याला 40 ते 50 हजार रुपये पगार असणाऱ्या अनेकांना गुंतवणुकीची सुरुवात कुठून आणि किती रकमेपासून करावी, हा प्रश्न पडतो. विशेषतः म्युच्युअल फंडातील सिस्टेमॅटीक इन्व्हेस्टमेंट प्लान म्हणजेच एसआयपी हा दीर्घकालीन संपत्ती निर्माण करण्याचा एक पर्याय मानला जातो. मात्र, पगारातील किती रक्कम एसआयपी मध्ये टाकावी, हे ठरवताना घरखर्च, कर्जाचे हप्ते, आपत्कालीन निधी आणि आर्थिक उद्दिष्टे लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे. उपलब्ध माहितीनुसार, 50 हजार रुपयांच्या पगारासाठी साधारण 20 टक्के रक्कम भविष्यासाठी बाजूला ठेवण्याचा नियम प्रारंभिक मार्गदर्शक म्हणून वापरता येतो.
महिन्याला 40 हजार रुपये पगार मिळत असेल तर संपूर्ण रक्कम गुंतवण्याऐवजी उत्पन्न आणि खर्चाचा समतोल राखणे आवश्यक आहे. साधारणपणे 10 ते 20 टक्के रक्कम गुंतवणुकीसाठी बाजूला ठेवण्याचा विचार करता येतो. म्हणजेच सुरुवातीला 4 ते 8 हजार रुपयांची एसआयपी हा एक पर्याय असू शकतो. मात्र, हा निश्चित नियम नसून प्रत्येक व्यक्तीच्या खर्च आणि आर्थिक जबाबदाऱ्यांनुसार रक्कम बदलू शकते.
महिन्याला 50 हजार रुपये हातात येत असतील तर 8 ते 12 हजार रुपयांच्या आसपास एसआयपी करण्याचा प्रारंभिक अंदाज काही आर्थिक मार्गदर्शकांमध्ये दिला जातो. मात्र, घरभाडे, कर्जाचा हप्ता, मुलांचे शिक्षण, विमा आणि इतर खर्च मोठे असतील तर एसआयपी ची रक्कम कमी ठेवून हळूहळू वाढवता येते.
गुंतवणुकीचे नियोजन करण्यासाठी 50-30-20 हा साधा नियम वापरला जातो. यामध्ये उत्पन्नातील सुमारे 50 टक्के रक्कम गरजेच्या खर्चासाठी, 30 टक्के इच्छा आणि जीवनशैलीवरील खर्चासाठी, तर 20 टक्के बचत व भविष्यासाठी ठेवण्याचा विचार केला जातो. मात्र, हा नियम प्रत्येकासाठी तंतोतंत लागू होईलच असे नाही.
एसआयपी सुरू करण्यापूर्वी अचानक उद्भवणाऱ्या खर्चासाठी आपत्कालीन निधी तयार करणे महत्त्वाचे आहे. वैद्यकीय खर्च, नोकरीतील बदल किंवा इतर अनपेक्षित परिस्थितीत हा निधी उपयोगी पडतो. त्यानंतर नियमित एसआयपी सुरू करून उत्पन्न वाढल्यावर तिची रक्कम टप्प्याटप्प्याने वाढवता येते. त्यामुळे सुरुवातीची एसआयपी कमी असली तरी सातत्य राखणे महत्त्वाचे ठरते.
म्युच्युअल फंडातील एसआयपी ही बाजाराशी संबंधित गुंतवणूक आहे. त्यामुळे परतावा निश्चित किंवा हमीचा नसतो. दीर्घकालीन गुंतवणुकीत चक्रवाढीचा फायदा मिळू शकतो, मात्र प्रत्यक्ष परतावा बाजाराच्या कामगिरीवर अवलंबून असतो. त्यामुळे केवळ पगाराच्या ठरावीक टक्केवारीवर एसआयपी ठरवण्याऐवजी आर्थिक उद्दिष्ट, गुंतवणुकीचा कालावधी, जोखीम घेण्याची क्षमता आणि मासिक खर्च यांचा विचार करणे आवश्यक आहे.